Aurreko astekoa
- Zerk bereizten du 3.0 industria 4.0tik?
- Emaidazu 4.0ko adibide bat zure sektoretik.
- Zer zen ikastetxeko maileguen Excelaren kasua?
Analogikotik baliora, hiru urratsetan
Digitalizazio-prozesu oro hiru geruzatan azal daiteke. Datuak mundu fisikotik balioa sortzen den puntura eramaten dute.
| Geruza | Zer den | Osagaiak |
|---|---|---|
| 1 · Analogikoa | Abiapuntua: mundu fisikoa. Neurtu nahi dugun magnitudea. | Argia, soinua, tenperatura, bibrazioa, kokapena |
| 2 · Komunikazioa | Magnitude fisikoa zenbaki bihurtu eta lekuz aldatzea. | Sentsoreak, eragingailuak, elektronika merkea, konektibitatea |
| 3 · Plataforma | Datuak gorde, prozesatu, aztertu eta ikusgai jartzea. | Zerbitzariak, hodeia, aplikazioak, aginte-taulak |
Berdina, zure sektorean
| Geruza | Bideoan | Soinuan | Argian |
|---|---|---|---|
| Analogikoa | Objektibotik sartzen den argia | Presio akustikoa | Eszenaren argiztapena |
| Komunikazioa | Sentsorea, A/D bihurgailua, SDI, NDI | Mikrofonoa, preanpa, AES67, Dante | Kontsola, DMX, Art-Net |
| Plataforma | Grabagailua, NASa, MAMa, VODa | Grabaketa multipista, nahasketa | Eszenen memoria, erregistroa |
Sentsoreak magnitude fisikoa seinale elektriko bihurtzen du: tenperatura, presioa, argia, posizioa. Eragingailuak alderantziz egiten du: seinale elektrikoa ekintza fisiko bihurtzen du —motor bat abiaraztea, balbula bat irekitzea, foku bat piztea—.
Kamera bat sentsorea da. Kamera robotizatu baten motorra, eragingailua. Biak dituen sistema batek begiratu eta erantzun dezake: hori da automatizazioaren oinarria.
Ez dago aukera onena: bakoitzak bere tokia du. Kablea (Ethernet industriala, SDI) fidagarria eta azkarra da, baina finkoa. Wi-Fia malgua, baina saturatzen da. Bluetootha hurbilekoa. LoRak oso urrutira iristen da eta ia ez du energiarik kontsumitzen, baina datu gutxi bidaltzen ditu. 5Gak abiadura eta latentzia txikia batzen ditu.
Baratze bateko hezetasun-sentsore batentzat LoRa da egokiena: bateriarekin urtebete iraun dezake. Zuzeneko baterako, ez balio.
Zuzeneko baten mapa
Seinale-katea hiru geruzatan
40 min · lau laguneko taldeak- Marraztu ikastetxean egin duzuen (edo egingo zenuketen) zuzeneko baten seinale-katea osoa: bi kamera, mikrofonoak, nahasgailua, monitoreak, grabaketa eta sarerako irteera.
- Elementu bakoitza hiru koloreetako batez ingura ezazu, dagokion geruzaren arabera.
- Marraztu geziak seinaleak nondik nora doazen adierazteko, eta idatzi zer den seinale bakoitza: analogikoa ala digitala? Zer formatutan?
- Markatu gurutze batez zein puntutan bihurtzen den analogikoa digital.
- Zintzilikatu A3ak arbelean eta alderatu taldeen artean.
1. Gurutzea beti dago hasieran, kameraren edo mikrofonoaren barruan. Handik aurrera dena zenbakiak dira. Ez zenuten hor pentsatzen.
2. Bigarren geruza da handiena eta konplexuena: kableak, formatuak, konektoreak, protokoloak. Hor gastatzen da denbora gehiena errodaje batean.
3. Hirugarren geruza sarritan hutsik dago: grabatzen duzue, baina inork ez du daturik ateratzen handik. Hori da digitalizatzeko dagoena.
Asmatu sentsore bat tailerrerako
Hiru geruzak zerotik
30 min · bikoteka- Aukeratu ikastetxeko arazo erreal bat zerrendatik (edo asmatu bat).
- Diseinatu hiru geruzak:
- Zer neurtzen duzu? Magnitude fisiko zehatza.
- Nola bidaltzen duzu? Sentsore-mota eta konexioa, eta zergatik hori.
- Non ikusten da eta nork erabakitzen du zer?
- Erantzun galdera zailari: zenbat datu behar dituzu benetan? Segundoro? Orduro? Egunero?
- Azaldu 90 segundotan gelaren aurrean.
Zailena ez da sentsorea aukeratzea: zer neurtu erabakitzea da. Eta ia beti behar dira uste baino datu gutxiago. Sentsore bakar batekin ondorio asko atera daitezke —kokapen-datu batek pertsona baten ohituren berri ematen du—.
Arazo-zerrenda
| # | Arazoa |
|---|---|
| 1 | Ez dakigu plato-gela noiz dagoen libre erreserbatu gabe. |
| 2 | Bateriak deskargatuta itzultzen dira eta hurrengo taldeak ez du ezer. |
| 3 | Rack-eko ekipoak berotu egiten dira udan eta ez gara ohartzen. |
| 4 | Materiala ez da itzultzen epean, eta ez dakigu non dagoen. |
| 5 | Proiektorearen lanpararen orduak ez ditugu kontrolatzen. |
| 6 | Ez dakigu zenbat kontsumitzen duen tailerrak errodaje-egun batean. |
Zer daramagu etxera
- Hiru geruza: analogikoa → komunikazioa → plataforma. Eskema hori edozein digitalizazio-prozesutan dago.
- Zuen seinale-katea eskema horren adibide perfektua da, eta A/D bihurketa hasieran gertatzen da.
- Konexio-mota bakoitzak bere tokia du: ez dago onena, egokiena baizik.
- Hirugarren geruza da gehien falta dena: datuak sortzen dira, baina ez dira erabiltzen.
Datu bat ez da baliagarria harekin zerbait erabakitzen ez baduzu.
S04an tailerrera aterako gara. Ekarri koadernoa eta begiak zabalik: ekipoz ekipo sailkatuko dugu zein sare motatakoa den bakoitza.
Hiru galdera
1. Zein geruzatan gertatzen da analogikotik digitalerako bihurketa?
- Geruza analogikoan
- Komunikazio-geruzaren hasieran
- Plataforma-geruzan
- Ez da inon gertatzen; dena da digitala hasieratik
Erantzuna
b. Sentsorea da magnitude fisikoa seinale elektriko eta gero zenbaki bihurtzen duena. Kameran, sentsorearen barruan bertan.
2. Baratze bateko hezetasuna neurtzeko, urrun eta korronte elektrikorik gabe, zer konexio da egokiena?
- Wi-Fi
- Ethernet kablea
- LoRa
- SDI
Erantzuna
c. LoRak energia oso gutxi kontsumitzen du eta distantzia handietara iristen da. Datu gutxi bidaltzen ditu, baina hezetasun-neurketa batek ez du gehiago behar.
3. Tally-argi bat zer da?
- Sentsore bat
- Eragingailu bat
- Plataforma bat
- Konektibitate-protokolo bat
Erantzuna
b. Seinale elektriko bat jasotzen du eta ekintza fisiko bihurtzen: argia piztea. Hori da eragingailuaren definizioa.
Saio honetako hitzak
Hiztegi osoa: moduluaren hiztegia.