Aurreko astekoa
- Non dago hodeia?
- Zenbat terabyte sortzen ditu ikasturte batek zuen zikloan?
- Zer da egress eta zergatik axola du?
Lau maila, muga mugikorra
Hodeiko zerbitzuak zenbat kudeatzen duen hornitzaileak bereizten ditu. Beheko mailatik gorakoraino, gero eta gutxiago egin behar duzu —eta gero eta gutxiago kontrolatzen duzu—.
| Eredua | Zer alokatzen duzu | Zuk kudeatzen duzuna | Adibidea |
|---|---|---|---|
| IaaS infraestructure as a service |
Azpiegitura hutsa: makina birtualak, sarea, biltegiratzea | Sistema eragilea, softwarea, aplikazioak, datuak | GPUdun makina birtual bat render egiteko |
| PaaS platform as a service |
Plataforma osoa: azpiegitura + sistema eragilea + tresnak | Aplikazioa eta datuak | Transkodetze-zerbitzu bat: fitxategia igo eta emaitza jaso |
| SaaS software as a service |
Dena: aplikazioa martxan | Zure datuak bakarrik | Frame.io, Drive, Creative Cloud |
| CaaS container as a service |
Edukiontziak exekutatzeko ingurunea | Edukiontziak eta aplikazioak | Prozesu-kate automatiko bat, pieza modularrekin |
IaaS: eraikin hutsa alokatzen duzu. Altzariak zuk jarri behar dituzu, eta garbiketa ere zuk.
PaaS: pisu altzariduna. Bizitzen hasi zaitezke, baina eguneroko lanak zureak dira.
SaaS: hoteleko gela. Dena eginda dago; zu bizitzeaz bakarrik arduratzen zara.
Eta S05eko pizzaren analogia bera da, beste hitzekin. Zenbat eta gora, orduan eta erosoago eta kontrol gutxiago.
Aplikazio bat bere behar guztiekin batera paketatzea —liburutegiak, konfigurazioa— edozein makinatan berdin exekuta dadin. Makina birtual bat baino arinagoa da, sistema eragilea partekatzen duelako. Docker ezagunena da.
Zergatik axola dizun: gaur egun postprodukzioko tresna asko horrela banatzen dira, eta «nire ordenagailuan funtzionatzen du» arazoa saihesten du.
Lanbide-profil berriak
Hodeiak lanpostu berriak sortu ditu, eta zuen sektorean ere agertzen ari dira:
| Profila | Zer egiten duen |
|---|---|
| Cloud arkitektoa | Enpresa baten azpiegitura hodeira eramatea diseinatzen du |
| Cloud ingeniaria | Zerbitzuak muntatzen eta mantentzen ditu |
| DevOps ingeniaria | Garapena eta ustiapena automatizatzen ditu |
| Datuen arkitektoa | Datuak nola gorde eta antolatu erabakitzen du |
| Data scientist | Eredu prediktiboak sortzen ditu |
Nork egiten du zer?
Erantzukizunen taula
25 min · bikoteka- Marraztu taula bat: sei errenkada (hardwarea, birtualizazioa, sistema eragilea, exekuzio-ingurunea, aplikazioa, datuak) eta bost zutabe (on-premise, IaaS, CaaS, PaaS, SaaS).
- Gelaxka bakoitzean idatzi N (nik) edo H (hornitzaileak).
- Marraztu marra lodi bat N eta H artean zutabe bakoitzean. Zer forma du marrak zutabez zutabe?
- Erantzun: zein errenkada da beti N? Zergatik?
1. Marrak eskailera bat osatzen du: ezkerretik eskuinera igotzen doa. Hori da hodeiko zerbitzuen eskema osoa, irudi bakar batean.
2. Datuen errenkada beti da zurea. Beti. SaaSean ere bai. Hornitzaileak makinak jartzen ditu; datuen erantzukizuna ez da inoiz transferitzen.
3. Horrek ondorio praktikoa du: hornitzaileak backupa egiten badu ere, zure datuen ardura zurea da. Kontua ixten badizute, edo zuk ezabatzen baduzu, ez dago erreklamaziorik.
Lau postprodukzio-fluxu alderatuta
Zein aukeratuko zenuke, eta zergatik
45 min · hiruko taldeak- Lau fluxu daude alderatzeko:
- A — Dena lokala: ordenagailua, NASa eta disko bat kanpoan
- B — SaaS osoa: hodeiko biltegia + berrikuspen-plataforma + hodeiko muntaia
- C — Hibridoa: muntaia lokala, berrikuspena eta entrega hodeian
- D — Ikastetxearena: zerbitzari propioa software libre batekin
- Bete taula bat lau fluxuentzat eta bost irizpiderekin:
- Kostua hiru urtean (bilatu prezio errealak)
- Menpekotasuna: zenbat hornitzaileren mende zaude
- Itzulgarritasuna: zenbat kostatzen da handik ateratzea
- Datuen kontrola: non daude eta nork ikus ditzake
- Eskalagarritasuna: hiru taldetik hogeira pasatzeak zer eskatzen du
- Puntuatu 1etik 5era eta batu. Baina gero erantzun: puntuazio altuena duena da onena?
- Aukeratu bat hiru egoeratarako: (a) ezkontza bat bakarrik, (b) urtebeteko dokumental bat hiru lagunekin, (c) ikastetxeko ziklo osoa.
- Idatzi orrialde bateko txostena gomendioarekin.
1. Ez dago irabazle bakarra: egoerak erabakitzen du. Puntuazioa gehitzeak ez du erantzuna ematen.
2. Kostuak ordena aldatzen du epearen arabera: hodeia merkeagoa da hasieran eta garestiagoa hiru urtera.
3. Irizpide erabakigarria proiektuaren araberakoa da: batzuetan abiadura, besteetan kontrola, besteetan lankidetza.
Zer daramagu etxera
- Lau eredu: IaaS, CaaS, PaaS, SaaS. Aldea zenbat kudeatzen duen hornitzaileak.
- Erantzukizunen marra eskailera bat da, eta gorago joan ahala erosoago eta kontrol gutxiago.
- Datuak beti zureak dira, eredua edozein dela ere.
- Ez dago fluxu onena: proiektuak erabakitzen du.
Makinak alokatu ditzakezu. Datuen ardura ez.
Hiru galdera
1. Zein eredutan kudeatzen du hornitzaileak dena, datuak izan ezik?
- IaaS
- PaaS
- SaaS
- On-premise
Erantzuna
c. SaaSean aplikazioa martxan jasotzen duzu; zure ardura bakarra edukia da.
2. Zer da edukiontzi bat (container)?
- Datuak gordetzeko disko birtual bat
- Aplikazio bat bere beharrekin batera paketatzea, edonon berdin exekutatzeko
- Segurtasun-kopia mota bat
- Hodeiko sare pribatu bat
Erantzuna
b. Makina birtual bat baino arinagoa da, sistema eragilea partekatzen duelako. Docker da ezagunena.
3. Hornitzaileak backupa egiten badu, zure ardura da datuak babestea?
- Ez: hornitzailearena da erabat
- Bai: datuen erantzukizuna ez da inoiz transferitzen
- Kontratuaren arabera bakarrik
- SaaSean ez, IaaSean bai
Erantzuna
b. Eredu guztietan datuen errenkada zurea da. Hornitzaileak azpiegitura bermatzen du, ez zure edukiaren biziraupena.
Saio honetako hitzak
Hiztegi osoa: moduluaren hiztegia.